د امریکا په واشنګټن ډي سي کې د دې هیواد د ملي ګارډ په دوه سرتیرو د یو افغان وګړي تر حملې وروسته د امریکا د بهرنیو چارو وزارت اعلان کړې، افغان پاسپورټ لرونکو ته یې د ویزې ورکول ځنډولي دي.
د دغه وزارت له لوري په خپور شوي بیان کې چې نن شنبه د نومبر ۲۹ مه د دې وزارت په اېکس پاڼه خپور شوی راغلي چې دا قدم د امریکا د ملي امنیت او عامه خوندیتوب د ساتنې لپاره شوی دی.
په همدې حال کې د امریکا د بهرنیو چارو وزارت د قونسلي برخې په رسمي ویب پاڼه په یو بیان کې راغلي چې د روانې نومبر له ۲۷ مې وروسته د افغان ځانګړې کډوالۍ ویزې (SIV)په ګډون ټولو افغان پاسپورت لرونکو ته تر بلې خبرتیا پورې د ویزو صادرول ځنډول شوي دي، خو په بیان کې راغلي چې د روان کال د ډیسمبر تر ۳۱ مې لا هم په شرايطو برابر کسان کولای شي د SIV کیسونو لپاره خپل اسناد جمع کړي.
خو د ویزو د ځنډېدو اعلان په پاکستان کې میشت د ایس اي وي ګڼ کیس لرونکي اندېښمن کړي.
دوی غوښتنه کوي چې امریکا دې د یو فرد سزا ټولو ته نه ورکوي.
ډېر د اندېښنې وړ ځکه دی چې موږ لا له وړاندې په پاکستان کې له نامعلوم برخلیک سره مخ یوپاکستان کې د امریکا د ویزې کیس لرونکی
د پاکستان په اسلام اباد مې میشت د ایس ای وي یو افغان کیس لرونکي چې نه یې غوښتل په راپور کې یې نوم خپور شي نن شنبه د نومبر ۲۹ ازادي رادي راډيو ته وویل چې له تېرو څلورو کلونو راهیسي له خپلې درې کسیزې کورنۍ سره یو ځای د امریکا ویزو ته منتظر دی.
"د ټولو افغان کیس لرونکو د کیسونو ځنډول ډېر د اندېښنې وړ ځکه دی چې موږ لا له وړاندې په پاکستان کې له نامعلوم برخلیک سره مخ یو، او له دې وروسته به د بې برخلیکي دا کیسه به نوره هم اوږدیږي، د فرد سزا ټول ملت ته ورکول دا نه قانوني عمل دی او نه اصولي پرېکړه ده."
په همدې هیواد کې یو بل میشت د ایس اي وي افغان کیس لرونکي هم ورته اندېښنه وښوده او غوښتنه یې وکړه چې دوی په افغانستان کې د امریکا د موجودیت پر مهال د هغه هیواد له سرتیرو سره د ترهګرۍ په وړاندې په لومړۍ کرښه کې همکاري کړې ده.
دې هم چې نه یې غوښتل په راپور کې یې نوم خپور شي د غږ د بدلون په شرط ازادي راډيو ته وویل:"په متحده ایالاتو کې د یو افغان له لوري د ناامنۍ پېښه یو فردي عمل دی که سزا ورکول کیږي باید هماغه کس ته ورکول شي، د یو کس له امله د ټولو کیس لرونکو کیسونه ځنډول ناسمه پرېکړه او د افغان متحدینو په حق کې ظلم دی."
په همدې حال کې په امریکا د افغانانو د کډوالۍ ملاتړ سازمان افغان ایواک په یوه اعلامیه کې د افغانانو په وړاندې د امریکايي ویزو د ورکړې د ځنډولو پرېکړه د افغان متحدینو او امریکايي سرتیرو په وړاندې جدي بې عدالتي بللې ده.
دغه سازمان په یوه بیان کې چې نن د نومبر په ۲۹ مه یې خپور کړی ویلي، د امریکا د بهرنیو چارو وزیر هڅه کوي چې ایس اي وي پروګرام وتړي.
په اعلامیه کې ویل شوي چې دا په مستقیم ډول د فدرالي قانون او د محکمې د امر خلاف اقدام دی، چې د هغه په خبره دا نتیجه هغه هدف دی چې څو میاشتې پرې کار شوی دی.
په دې اعلامیه کې د امریکا د افغان متحدینو د قرباینو یادونه شوې او په کې راغلي دي چې دا اقدام قصدي عمل دی او کانګرس باید سم دستي خپل قانوني واک وکاروي.
دا په داسې حال کې ده چې د تېرې چهارشنبې په ورځ د نومبر په ۲۷ مه یو افغان تبعه د متحده ایالاتو په پلازمینه واشنګټن ډي سي کې سپېنې ماڼۍ ته څېرمه د هغه هیواد د ملي ګارډ په دوه سرتیرو حمله وکړه چې له امله یې یوې سرتیرې وروسته په روغتون کې ساه ورکړه او بل لا هم په مرګوني وضعیت کې په روغتون کې بستر دی.
امریکايي رسنیو ویلي مشکوک حمله کوونکی رحمان الله لکڼوال نومیږي چې په ۲۰۲۱ کال کې دغه هیواد ته ایستل شوی دی.
دغې پیښې د امریکا د ولسمشر په ګډون د هغه هېواد د چارواکو غوسه پارولې او پر کډوالو یې سخت محدودیتونه اعلان کړل.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ اعلان وکړو چې د "درېیمې نړۍ له ټولو هېوادونو" به متحدو ایالتونو ته کډوالي "دایمي بنده کړي."
پرون د نومبر ۲۸ مه د امریکا د تابعیت او کډوالۍ خدمتونو ادارې (USCIS) وویل هغو کسانو ته به ورکړل شوي ګرین کارتونه بیا وڅېړي چې له ۱۹ هېوادونو امریکا ته کډوال شوي دي.
په دې ۱۹ هیوادونو کې افغانستان هم شامل دی.
د امریکا د ملي ګارډ په دوه سرتیرو تر برید او د افغان کډوالۍ د ځانګړو ویزو د ځنډ دا پرېکړه داسې مهال شوې چې لا هم زرګونه افغانان د پاکستان په ګډون په درېیمو هیوادونو کې د امریکايي ویزو په تمه شپې سبا کوي.
دغه افغانان چې اوس مهال له پاکستانه هم د جبري ډیپورټ له ګواښ سره مخ دی وايي که افغانستان ته ستانه کړل شي هلته یې ژوند د مرګ له ګواښ سره مخ دی.
په دوی کې د امریکايي ځواکونو افغان همکاران، د تېر جمهوري حکومت سرتیري، خبریالان، د بشري حقونو فعالان او یو شمېر نور شامل دي چې شمېر یې زرګونه کسانو ته رسیږي.